De zorg voor het industriële erfgoed stelt ons voor een grote uitdaging. Vaak gaat het om grote complexen, zijn sites gecontamineerd door vervuiling of zijn ze moeilijk te herbestemmen. Een heel ander probleem doet zich voor in de Oostvlaamse stad Ronse.
‘Het mirakel van Ronse’ verwijst naar de opvallende opkomst van de textielindustrie in een stad die vandaag nauwelijks 24.000 inwoners kent en als het ware verborgen ligt te midden van de groene glooiende heuvels van de Vlaamse Ardennen. Toch kende de stad vanaf het einde van de 19de eeuw een ongekende bloei. Naast de grotere fabriekscomplexen schoten vele kleinschalige familiebedrijven als paddestoelen uit de grond. Net vóór de Tweede Wereldoorlog telde het kleine Ronse niet minder dan 536 fabrieken en fabriekjes. Door de wereldwijde crisis in de textielsector taande de bedrijvigheid snel en kampte de stad enkele decennia met sociaal-economische problemen. Daardoor kon de stad zich nauwelijks ontwikkelen en vernieuwen en beschikken wij vandaag over een uniek patrimonium.
Oude fabriekspanden, typische beluikjes, de eerste sociale woningen in Vlaanderen, zeer gevarieerde en soms extravagante architectuur van herenhuizen en directeurswoningen, uitzonderlijke landhuizen in Art-deco-stijl. Wie in Ronse rondwandelt, kan er niet naast kijken. Meteen wordt ook duidelijk voor welke uitdaging we staan. Ronse beschikt over een unieke mix van verschillende soorten gebouwen en wijken die uitdrukking geven aan de diverse aspecten van het industriële leven in Vlaanderen van de 19de eeuw tot in de jaren 1960.
De mix van al deze aspecten maakt Ronse uniek. Maar er is ook dringend nood aan een specifiek erfgoedbeleid om datgene wat er nu nog is te bewaren en op een zinvolle manier te ontsluiten. Om deze uitdaging aan te gaan, werkt het Ename Expertisecentrum voor Erfgoedontsluiting vzw aan een instrumentarium dat de stad Ronse moet helpen in het uitwerken van een erfgoedbeleid op lange termijn en de bevolking van de stad moet betrekken bij het duurzaam behoud van dit soort patrimonium.
