Erfgoedbeheer in Zweden

NATALIYA HULUSJÖ
Swedish National Heritage Board

Als we terugblikken op de geschiedenis van het erfgoedbeheer in Zweden gedurende de laatste 100 jaar, kunnen we 3 grote fasen onderscheiden waarin erfgoedaangelegenheden en –problemen in ruimere kring bekend werden. Vooreerst was er de migratie van het platteland naar de steden. Als antwoord daarop begon men met de verzameling van kunstvoorwerpen en verhalen uit de plattelandscultuur en werd het openluchtmuseum van Skansen opgericht.

Daarop volgde in de jaren dertig en veertig de grote gedaanteverandering van de rivierlandschappen door de bouw van de stuwdammen voor waterkrachtenergie. Hiermee begonnen in Zweden het onderzoek van het erfgoed en de noodopgravingen. In het begin van de jaren zestig creëerde een nieuwe forse urbanisatiegolf een grote nood aan huisvesting. Enorme complexen met flatgebouwen en villawijken verbreidden zich over oude nederzettingen en de opgravingen namen een grotere omvang aan. Er kwam een modern erfgoedbeheer tot stand en toen de sloop van stadscentra in de jaren zestig en de energiecrisis van de jaren zeventig resulteerden in verwoeste historische gebieden liet de publieke opinie zich horen. Kort daarna volgde het erfgoedbeheer. Elk van deze veranderingen heeft ons een kans gegeven om onze eisen uit te breiden. En ook de klimaatverandering biedt mogelijkheden ondanks de sombere vooruitzichten.

Nu kunnen we proactief optreden en onze diensten aanbieden tegen de tijd dat de veranderingen in het landschap plaats zullen vinden. Nieuwe en oude energiegewassen zullen worden geteeld, nieuwe en oude patronen om onze stedelijke gebieden te organiseren en onze woningen in te richten zullen een gemeenschappelijke inspanning vergen van nieuwe en oude technologie en kennis. Als we al dat geld investeren om het landschap een nieuwe vorm te geven dan kunnen we het beter meteen goed en weldoordacht doen, esthetisch zowel als historisch. We zijn nu bezig experimentele gebieden te creëren waar we dit kunnen testen en bespreken en bovendien introduceren we deze ideeën in het regeringswerk dat verscheidene sectoren doorkruist.